17 Eylül 2019, Salı

Üst Menu

'Sebra Dıla'

'Sebra Dıla'

‘’sebra dıla, mı jı tera nego Bıhare,

heyamé dıla, Ax lé dıl xatıra… 

lê lê berxé bıhare, heyamê dıla u xatıra

xwezila mala bavê sebra dıla,

jı welatê xerib, barbıkıra bıhata vıra!’’

 

Kürtçe ile bahar arasında hep gizli bir bağ olduğuna inanırım.Belki kendi dilimizin sıcaklığı belki de hakikatin doğal tecellisi. Ancak baharla Kürtçe arasında incelikli bir yakınlaşmanın olduğu, birçok Kürtçe Şiir ve kılamda ortaya çıkıyor.Diyebiliriz ki; bahar’ın şiirselliğini en iyi kucaklayan dillerden biridir Kürtçe.

 

Dört mevsimin en canhıraş şekilde gelip geçtiği Kürt coğrafyasında; her mevsimin ayrı anlam dili olsa da, Bahar ve Şiirin Kürtçe’de oldukça geniş bir repertuarı ve yorum kabiliyeti var. Dengbêj geleneğinin dil ve sembol organizasyonun daha çok bahar üzerinde yoğunlaşması, coğrafik nedenlere bağlı olsa da içten içe insan duygusunun özgür olmaya dair ki beklentisi de burada yoğunlaşıyor galiba. Şiirin bireysel bir alan olarak sınır tanımaz, engel bilmez gücünü de hesaba kattığımızda bahar ve Şiir ikilisinin Kürtçe de iddialı oluşuna vesika olan binlerce şiir buluruz.Öyle ki; şiirin ruhu ile  Baharın hünerden sanatta dönüşen birçok örneği, Kürtçe'nin gizli şiir hazinesi olarak keşfedilmeyi bekliyor.

 

İnsan ve doğanın birbirine yabancı kaldığı günümüzde; şiirin ve sözcüklerin tazeliğini koruduğu bu düş dünyasında, rafine edilmiş duygu ve düşüncelerin öykü ve masalları sözlü anlatımla dinleyicilerini bekliyor. Bir hafıza tekniği olan denbêjliğin, Kürtçeyi sömürü, baskı ve yasaklar karşısındaki savunma gücü olan bu şiir ve kelamlar, asırlar içinden süzülüp gelen yaşamın her kesitinden çağrışımlarla bir tür tarihsel hatıra misyonuna sahip. Hemen her konuda zengin, nitelikli ve sanatsal terbiyeye dayalı yorumla tarzıyla topluma ulaşan bu eserlerin her biri kendi başına bir öykü bir Roman, bir Şiir kitabi ve bir Şuur tarzı.

 

Serhat yöresinin dengbej geleneğinin klasikleri olarak günümüze sayısız eser ulaşmış durumda. Cumhuriyetin ilanı, Şeyh Sait isyanı, Geliyê Zilan olayları, tarihi şahsiyetler, yerel çapta aşk destanı örnekleriyle  desteklenen birçok öykü, şiir ve kılam ikilisinin geçmişten getirdiği kültürel miras noktaları. ‘’Sebra dıla bıhare!’’ kılamı da birçok gelişmenin dayandığı kavşağın başat temsillerinden sayılır. Reşo ya da Şakir’in değişik form ve üslupta söylediği bu eşsiz bahar ve aşk öyküsü, mevsiminde tesadüfü itibariyle güzel bir sözlü anlatım. Dinleyicisini aşk, mekân, zaman ve hayal dünyası arasında götürüp getiren bu kılam, biyografik ve şiirsel anlatımın bir karışımı. Aşk metaforunun dönemin tüm engellemelerine rağmen bahar simgesi eşliğinde kendince açtığı kulvar, toplumsal yasaklara karşı takınılan ironik tavır, mevsimin hayal alemine  kelime kelime nakşı bu tarzın başarılı örneğinden biri  ‘’sebra dıla, mı ji  tera nego bıhare!’’ hitabıyla başlayan kılam, kapımıza  dayanan bahara gönül rahatlığı, kaygısızca ve sevgi ile yüz çevirmemizi salık veriyor. Kılamın geri kalan kısmını meraklı dinleyicilere bırakarak! Zira mevsim bahar…

 

Yasal Uyarı​

  • Yazarın yazıları, fikir ve düşünceleri tamamen kendi kişisel görüşüdür ve sadece kendisini bağlar.
  • Haber ve Köşe yazılarına yapılacak yorumlarda yorum yapan kişi yasal sorumludur. Sitemiz yorumlardan yasal sorumlu değildir.

 

Yazarın Son Yazıları

30.Ocak.2016 Cumartesi
27.Kasım.2015 Cuma
16.Ekim.2015 Cuma
16.Eylül.2015 Çarşamba
13.Temmuz.2015 Pazartesi
07.Temmuz.2015 Salı
01.Temmuz.2015 Çarşamba
18.Haziran.2015 Perşembe